Osmanlı Devletinin Sona Erme Süreci Fiilen Hukuken Resmen

Osmanlı Devletinin Sona Erme Süreci Fiilen Hukuken Resmen

1. FİİLEN (Fiili Olarak / Uygulamada) SONA ERME

Yazılı bir anlaşma veya resmî bir belge olmasa da uygulamada, pratikte ve gerçek hayatta işin bitmesi, bir varlığın işlevini yitirmesidir.

I.Dünya Savaşı’nın Sona Ermesi (Mondros Ateşkes Antlaşması): Osmanlı Devleti, I. Dünya Savaşı sonunda Mondros Ateşkes Antlaşması’nı imzalayarak ordularını terhis etmiş ve boğazları İtilaf Devletleri’ne bırakmıştır. Osmanlı hükümeti başkentte varlığını kâğıt üstünde sürdürmeye devam etse de, kendi topraklarını koruyamayacak duruma geldiği ve egemenlik haklarını kaybettiği için Osmanlı Devleti fiilen sona ermiştir.

2. HUKUKEN (Hukuki Olarak / Kanunen) SONA ERME

Bir durumun yasalara, belgelere ve uluslararası hukuka dayanılarak karşılıklı anlaşmalarla, veya mahkeme kararlarıyla resmîyet kazanmadan önce hukuki dayanağının veya geçerliliğinin kalmadığının kabul edilmesidir.

Mudanya Ateşkes Antlaşması: Mudanya Ateşkes Antlaşması ile İtilaf Devletleri, Osmanlı İstanbul Hükümeti’ni yok saymış ve TBMM Hükümeti’ni muhatap almıştır. Bu durum, Osmanlı yönetimi ve İstanbul Hükümeti’nin hukuki varlığının uluslararası alanda geçersizleşmeye başladığının göstergesidir.

3. RESMEN (Resmî Olarak / Belgeyle) SONA ERME

Bir olayın, kurumun veya devletin bittiğinin yazılı bir belge, kanun, antlaşma veya ilan yoluyla resmen duyurulması ve tescillenmesidir.

Saltanatın Kaldırılması (1 Kasım 1922): TBMM tarafından Saltanatın kaldırılmasıyla, Osmanlı padişahlığı ve yönetim sistemi resmen sona ermiştir. Artık Osmanlı adıyla bir yönetim ve devlet yapısı kalmamıştır.

Lozan Barış Antlaşması (24 Temmuz 1923): Osmanlı Devleti’nin hukuki ve uluslararası alandaki son kalıntıları bu antlaşmayla tasfiye edilmiş, yeni Türk devletinin bağımsızlığı tüm dünyaya kabul ettirilmiştir.

Özet Karşılaştırma Tablosu